Diktarsauer og slikt

13 › 1 › 23

Meistring av situasjonar
Diktande sauer og meir til: Humorklipp

"Diktande sauer"
Til dansk toalett
Ulvemøte i kveldinga
Svært oppvakte dyr ved skrivemaskinene
Hund skaut mann
Livet er dyrebart
Mann beit pytonslange
Jakt på vene tonar
Jesus, Moses og ein tjuv
Åsmund Prost
Jesus Hakkespett

Meistring av situasjonar

Om humor til hjelp

SVEN SVEBAK, professor ved NTNU (Norges Teknisk-Naturvitskapelige Universitet) i Trondheim, har komme til at god humor kan hjelpe enkelte menneske (a) å reorientere seg; (b) finne nye vinklingar til alvorlige flokar, og (c) framfor alt meistre situasjonar betre.

"Humor er ein avansert måte å tenkje på ... vilkåret for humor (er) dårligare i byen."

Elles heiter det at fleire legar og sjelelegar nyttar humor for å kveike klientar. Og bra latter kan gi avspenning, fortel ein professor i psykosomatisk medisin, Ulrik Malt. Det skulle du ikkje tru.

Kjelde: Dagbladet 14 aug. 1996, s. 14-15.

Det finst tollig rund humor, stor humor og dum humor. Humor kan gå dårlig overfor stressa, overlag innbilske og "rumpene". Å kle seg godt saman kan hjelpe andre enn juristar.

Humor og helse

Berre det å tenkje på å ha det morosamt er bra for helsa, viser ny forsking. Berre å tenkje på humor og latter lindrar stress. Stress over lang tid svekkjer immunforsvaret.
Før 2006 var det kjent at latter søkkjer blodtrykket, men den biokjemiske mekanismen som var årsak til dette var enno ukjent.
I 2006 kom professor Lee Berk ved Loma Linda University i California og kollegaene hans fram til delar av svaret, meiner dei. Dei seier at latter stoppar utviklinga av stresshormon. Berk og forskarteamet hans oppdaga at berre tanken på latter auka produksjonen av hormon som setter oss i godt humør: såkalla endorfinar. Også veksthormon som styrkjer immunforsvaret, auka frå 27 prosent til 87 prosent.
Forskarane testa 16 menn ved å følgje med på stresshormon som kortisol, adrenalin og noradrenalinmetabolitt (DOPAC). Det mest interessante resultatet var at nivået på stresshormona sokk berre av forventinga om å sjå ein morosam video, før dei hadde sett noko morosamt. Mengda med kortisol, adrenalin og DOPAC sokk med 39, 70, og 38 prosent før videoen blei sett i gang.
Berk og kollegaene hans seier til magasinet Nature at latter har eit stort potensiale som medisin, og peikar på at immunsjukdommar ofte blir utløyste på grunn av stress. Dei som slit med slikt, får kanskje hjelp av latter og moro. Altså langt dei fleste.

Kjelde: Marita Løvmo Iversen og Hilde E. Jensen Grandaunet. Bare tanken på lattet [!] forlenger livet. Aftenposten 19 apr. 2008. [www.nrk.no/programmer/tv/schrodingers_katt/1.5341533]

Diktande sauer og meir til

Diktande sauer

Den britiske lyrikaren Valerie Laws har fått statsstipend på vel 22.000 kroner til prosjektet "Diktande sauer". Laws sprøytemålar eitt ord på ulla til kvar sau, som så steller seg opp slik det fell seg. Ved det oppstår eit levande dikt som endrar seg frå gong til gong, seier ho.
London-avisen Daily Telegraph spør kritisk om dette ikkje er å sløse med skattepengar. Ein talsmann for kulturutvalet Northern Arts svarer at Laws er ein anerkjent diktar, og at ideane hennar må ein ta på alvor.

Kor alvorlig er alvorlig?

- Stod i Aftenposten 5.12.02.

Til dansk toalett

FØRST på nitti-talet for ein gullsmed fra Trondheim av garde til Danmark der han kjøpte gull på eit offentlig toalett. Så for han nordover att. Vel heime i Trondheim såg han det var forfalska.

Det er ikke reint gull alt som glimrar på danske herretoalett og i sengehalmen.

Kjelda: Adresseavisen, Trondheim, frå første halvdel av 1990-talet.

Ulvemøte i kveldinga

LANGT nord i Finland overfall ein ulv ein mann ved vedskjolet sitt. Etter eit heller leit og hardt halvtimes basketak klarte mannen å bite den skikkelig. Då stakk ulven av.

Det går ikkje alltid som ein hadde tenkt.

Kjelda: Adresseavisen, Trondheim, frå midten av 1990-talet. Elles: "When a dog bites a man that is not news. But when a man bites a dog, that is news." [Charles A. Dana, New York Sun publisher, 1882]

Svært oppvakte dyr ved skrivemaskinene

DERSOM ein flokk apekattar får kvar sin skrivemaskin og papir nok, vil dei før eller seinare skrive Shakespeares samla verk, er ein gammal teori. No er teorien utprøvd i det små, og den held ikkje:
Studentar ved universitetet i Plymouth sørvest i England bestemte seg for å sjå kva apane eigentlig ville gjøre når dei først slapp til ved tastaturet. Dei seks forsøksdyra blei interesserte i skrivemaskinene: Noen av dei plukka maskinene heilt sund. Andre fann ut at dei måtte vere noen slags toalett, og brukte dei i samsvar med det (dei skeit og urinerte på dei), skriv London-avisa The Times.
"Dei er svært intelligente dyr, men dei lever i ei verd som på mange måtar skil seg sterkt fra vår. Dei skriv ikkje Shakespeare-stykke . . . ," forklarer Vicky Melfi som deltok i Plymouth-eksperimentet.
Resultata frå det er kunngjort i ein eigen forskningsrapport på fem sider. Den har tittelen "Førebels Skisser til William Shakespeares Samla Verk, av Elmo, Gum, Heather, Holly, Mistletoe og Rowan".

Kjelde: Dagbladet, fredag 9. mai 2003: "Aper skreiv ikkje Shakespeare likevel".

Hund skaut mann, det er det politiet held seg til

DEN 16. august 1999 hendte det noe tragisk i den tyske delstaten Baden Wurttemberg. Ein 51 år gammal mann som hadde vore ute på jakttur med eigen hund, blei funnen død ved sia av bilen sin. Etter detaljert etterforsking kom politet til at det var hunden som hadde gjort det ved å hoppe inn i bilen og komme borti avtrekkeren på eit gevær der.

Det er ikkje alle ting det kan gå rutine i.
Kor mange bjørnar har hatt lyst til at sånt som dette skulle hende?

Kjelder: Aftenposten og Dagbladet, begge 19.8.99.
[http://www.aftenposten.no/nyheter/uriks/d94901.htm]
[http://www.dagbladet.no/nyheter/1999/08/19/174646.html]

Livet er dyrebart

KATTEN til Louis Wesela (48) frå Milwaukee freste etter han etter ein huskrangel, og gjømte seg dernest under senga. Mannen skaut katten i hel mens den låg der, og er no dømd til 21 års fengsel for dette låke; det kom på toppen av mangt anna og fekk gjøre utslaget over there.

Kjelde: Dagbladet 2.9.1999, s. 6.

Mann beit pytonslange

Lucas Sibanda (57) frå Johannesburg var på veg til jobb då ein pytonslange gjekk til åtak på han frå ein stad bak buskene. Sibanda var stiv av skrekk i nesten ti sekund, nok til at slangen fekk vikla seg godt rundt ham. Men då slangen tok til å stramme grepet rundt Sibanda, gjekk han til motåtak og tok ein kraftig jafs inn i slangenakken. Samtidig sparka og dytta han slangen til den mista grepet. Deretter drap han slangen med ein stokk, tok den med seg heim og flådde den.
Pytonslangar er kjent for å drepe ofra sine ved kveling. At dei går til åtak på menneske er ikkje så vanlig.

Betre å vite ingenting enn å vite at det ikkje er slik (Amerikansk ordtak).

Kjelde: Aftenposten 10.1.01. (Aftenposten Interaktiv/Reuters)

Jakt på vene tonar

DEN DANSKE professor i praktisk filosofi ved Københavns Universitet, Anders Gamborg, forfatta i året 1800 eit skrift som heitte Forslag til at forbedre Fuglenes Sang i vore Skove. Ideen gjekk ut på å la kanarifuglar ruge ut sporveegg.

La kvar fugl synge med med sitt nebb (Nytt ord).

Kjelde: Professor Finn-Erik Vinje: Bedre norsk: Språkråd fra A til Å, s. 9n.

Jesus, Moses og ein tjuv

EIN TJUV braut seg inn i den respektable heimen til ein av vennane til Ole, og hadde nettopp tatt til å gå gjennom eit smykkeskrin då han hørte einkvan som sa: "Jesus ser deg."
Tjuven såg seg omkring men såg ingen, så han heldt fram med å gå gjennom smykkeskrinet. Så hørte han stemma igjen: "Jesus ser deg!"
Tjuven sjekka kva det kunne vere. Han gjekk inn i dagligstua, og i hjørnet av den var det ein papegøye som sa, "Hallo, eg er Moses."
Tjuven sa: "Moses? Kva er det for folk som kallar papegøyen sin Moses?"
Papegøyen svara: "Dei same folka som kallar rottweilaren sin Jesus." [KJELDE]

Åsmund Prost

PROSTEN Åsmund måtte tene som dommar i landsbyen sin. Ved sida si hadde han sonen, som skulle lære å mæte ut rettferd.
Det kom ein mann og klaga, "Eg fekk sydd ein kjortel for meg. Men så snart eg hadde tatt den på og gått ut i gata, fall den frå kvarandre for di den var dårlig sydd, og dermed kom eg til å stå utan ein tråd framfor folk. Derfor må eg sleppe å betale skreddaren."
Forteljinga gjorde eit sterkt inntrykk på Prost Åsmund, og han utbraut: "De har rett!"
Med det same skreddaren hørte denne dommen, styrta han fram og forsvarte seg: "Denne galne kunden tok med seg sine eigne filler og gav beskjed om å sy dei saman. Han lente seg over skuldra mi og plaga meg med alle slags råd og tilvisingar, og dytta på handa mi for at eg skulle sy fort. Til sist kunne han ikkje vente, men treiv den og for ut døra, utan å ensa åtvaringar. Han må betale for arbeidet!"
Åsmund Prost sa seg samd enno ein gong: "De har rett," sa han. Både skreddaren og kunden hans undra seg over dommane. Og då dei gjekk, sa den forvirra sonen hans, "Men dei kan då ikkje ha rett begge to?"
Åsmund Prost samtykte med det same: "Du har rett, son."
[Omsett frå engelsk.]

Jesus Hakkespett

EINKVAN sat ein gong aleine uti skogen. Då kom ein liten hakkespett flygande og gav seg til å tappe på ein furustamme like ved, sa han, og fortalde vidare: "Eg såg nærare etter. Hakkespetten, Jesus, oppførte seg som ein britisk lord og for omkring diskret når den ikkje hakka både svint, bestemt og resolutt. Han ytra seg stakkato utan å få heilskaking [hjernerystelse] av å "bukke" ut i eitt med stiv nakke mens den tappa og flappa som ein herrebasse på ball. Den var laga for stivnakka herrebasse-framferd i noen år.
Slike som Jesus lever neppe ein mannsalder. Harde fasadar på treleggar og så bortetter står framleis, same kor Jesus hakka og hakka og livnærte seg slik i lang tid.
I evangeliet etter Thomas står det også noe som må gå rett inn om ikkje nord og ned:

Kløyv eit stykke tre, og der er eg. [Thomas-evangeliet, del 77]

"Vi skulle leita og sjå etter," står det på gravstøtta til Ivar Aasen - vel ikkje under den i dette høvet. Finn ein ingen Jesus der, så må det vel fram!

Litteratur

   BRUK. Brukargaiden femner over forkortingar, bøker ordna etter forfattarar og bokstavkodar, ordbøker, design og navigering på nettstaden, søkjeråd, og tilvisingar. [LENKJE]
   ANSVAR UT (ansvarsfråskriving) til gagn for oss: [LENKJE]
   © 1999–2008, Tormod Kinnes. [E-POST]