Søraustgreina

• Denne greina
• Jugendbyen

Denne greina

Greier du ikkje slappe av godt nok i arbeid og fritid? Ta det i så fall som ei utfordring, og ei som bør meistrast. Det gjeld å lære å slappe av, gjere det bra, og vere passe avspent i jobben. Øv litt kvar dag. Elles kan ein stresse seg sjuk etter kvart.

Best er det venteleg å lære seg ein skikkeleg god meditasjonsteknikk. Eg har lært TM; den metoden gir rike helsegevinstar, syner forsking. Så kjem kanskje kvardagstrening i kunsten å leve passe avspent i tillegg. Ein skal då nytte merksemda si, fortel Buddha. Det same gjeld i Zen. Det er altså ikkje rett å knyte seg. Å vere avspent - det måtte Eugen Herrigel lære seg då han ville trenast opp i å skyte med pil og boge. Overføyrt til kvardagslivet sine ulike utfordringar finst overlag nyttig lærdom i forteljinga til Herrigel.

Å slappe av skal ein la gå føyre å stress-arbeide. Det er særleg viktig å vere behageleg avspent under opplæring, oppøving og opptrening - i starten. Det gjeld å innarbeide avspent verksemd frå først av, og gjerne i små steg. Så bør det gå bra etter kvart.

Ikkje alle er så heldige at dei kan leve ut "Eg går på universitet så eg kan jobbe med å slappe av." Aller først gjeld det å slappe av for å kome så langt at verk og urimelege spenningar blir borte. Ta ein mental sjekk mens du sit ved skrivebordet og tren i å slappe av av mens du jobbar, jo før ho heller. Mykje kan vinnast ved ergonomisk sikkerheit, som veldig ofte "kviler på balanse".

Herrigel, som ikkje greidde å spenne bogen sin rett, blei dermed undervist i å puste for betre prestasjonar. Skytemeisteren hans, Awa Kenzo, viste korleis han skulle puste ut jamt og sakte, for så å puste inn fort, og puste ut seint att etter ein aldri så liten pause - og slik finne ei rytme som gradvis "danna seg sjølv". "Innpust bitt saman, utpust vinn over stengslar," sa den treffsikre læraren, og at det gjaldt å samle seg om pustinga si for å slappe av. Den gradvis innøvde pustemåten blei vevd saman med bogeskytingsfasar i tur og orden. Slik kunne bogeskytinga til Herrigel gå lettare, og indre kraft flomme rikare, sa læraren.

Denne måten å puste på er ein av fleire pustemetodar i omlaup. Noko liknande skulle ein jammen prøve å få orden på når ein skriv og les vanskelege saker også - og ta det som trening. Djup avspenning løyser opp for mange, og hjelper i retning av å fatte betre. Éi side ved prinsippet blir nytta i psykoanalysen. [Zwb 30-34]

Jugendbyen

BYKJERNA i fiskarbyen Ålesund brann ned den 23. januar 1924. Brannen fekk glefs ei vinternatt i 1904. Det var i ein sterk storm som truleg hadde orkan-styrke i kasta. Det gjekk med om lag 850 hus. Hjelp til å byggje opp att byen kom frå fjernt og nært. Tyskland sende mykje i Keisar Wilhelm II (1859-1941) sitt gode namn. Denne Noregsvennen hadde vore mykje på ferie på Sunnmøre, og fekk sendt fire skip lasta med materiale for å hjelpe. Den hjelpa overskugga det meste. Så blei bykjerna bygd opp att i stein, i Jugendstil. Jugend er tysk utforming av stilretninga Art Nouveau. Keisaren er heidra med gatenamn og ymse anna i byen, som no marknadsfører og "sel" seg som Jugendbyen.

I 1918, rett før første verdskrig blei tapt, rømte den litt vinglete keisaren til Nederland og blei herre på landet der og til dels ei belasting for regjeringa, mellom anna av di allierte land frå verdskrigen ville ha han og hengje han for noko anna enn å ha hjelpt Ålesund. Men kongeslekter frykta det kunne gå "skikk" i slikt - og noko betydde nok slektskap også. Mordforsøk mot han høyrde også med, og framstøytar for å opprette tysk keisarrike att - både surt og søtt, altså.

Det var han som sa til generalstaben då den beslutta å mobilisere for første verdsskrigen: "Mine herrar. De vil angre dette." Det fekk dei høve til etter kvart.

Litteratur  

Zwm: Herrigel, Eugen. Zen i bueskytingens kunst. (Zen in der Kunst des Bogenschiessens) Oslo: Hilt og Hansteen, 1995.



   BRUK. Brukargaiden femner over forkortingar, bøker ordna etter forfattarar og bokstavkodar, ordbøker, design og navigering på nettstaden, søkjeråd, og tilvisingar. [LENKJE]
   ANSVARSFRÅSKRIVING: [LENKJE]
   © 1999–2009, Tormod Kinnes. [E-POST]