Norsk del, Gullvekta
Blanda  ❀ 6
Seksjon › 25 Sett Søk Førre Neste

Finn ordbøker

Reservasjonar Innhald  

Tiger
"Hugs du er berre eit menneske," seier tigeren.

Når plikta kallar - tenk over ho

Kinas gamle tenkar Confucius, som no blir kalla Kungfu og liknande, var mykje fokusert om å halde samfunnet godt i gang. Moralnormer ifrå han tente det veldig kategorisk. Pliktene han rissa opp var tradisjonsforma og aristrokratisk pålagde, og blei sidan tradisjonsformande.

Omgrepa "plikt" og "trufastheit" har sidan blitt sett inn i "konsentriske sirklar", rett forstått, der det ikkje er noko bombesikkert eller sukkesikkert sentrum. Det heng saman med fokuset hans på den einskilde som berar av tradisjoner og oppsette normer:

Slik han hadde skjønt og formulert tinga, omfatta ikkje reglane at kvar einskild fekk lov å sette seg sjølv i sentrum så veldig mykje, av di ferdig oppsette plikt og lydnad overfor føyresette skulle komme først. Slik sett var regelverket og systemet "konsentrisk uttenkt" for eit føydalistisk adelsdannande samfunn, stort sett.

Undersåtten sine plikter til herre og foreldre kjem aller først i det, før plikter til vennar og medmenneske. Slik tenker Confucius.

Den sterkt tårnande trua bak slik visdom er at dersom einkvar lever opp til listene over plikter slik dei blei uttenkt og overlevert i fjern fortid, kan staten nyte godt av det og ha stor intern ro og ikkje ufred.

[Det meste er henta or D. C. Lau's introduksjon til Lao Tzu's Tao Te Ching (Reprint ed. London: Penguin Classic, 2003].)

Den store læraren

Læra til Confucius blir ikkje rekna for religion, men er snarare viktige rettesnorer for så som passande gåvmildskap og kva slags sjølvdisiplin ein oldtidskinesar og slektledd etter han nok var meint å halde fast ved enten han likte det eller ikkje.

Elles utmerkte denne oldtidstenkaren seg ved å halde på at kvar den som ønsker å lære, får sjølv freiste det - altså at høveleg lærdom i og for seg ikkje tilhøyrer adelsveldet, men alle som kan og vil. Fødselsdagen hans, 28. september, blir derfor enno feira som Lærardag langt vekke frå her.

[Confucius-ord]

Innhald


Blanda forteljingar, litteratur  

Blanda forteljingar, opp Seksjon Sett Neste

Blanda forteljingar BRUKARGAID: [Lenke]
© 2001–2017, Tormod Kinnes, cand.philol. [E-post]  ᴥ  Ansvarsfråskriving: [Lenke]